Stenozni endoskopik davolashda eng yahshi natijalar
- 27 600+endoskopik va umurtqa operatsiyasi, Markaziy Osiyodagi eng katta tajriba
- <4%stenoz operatsiyalaridan keyingi asoratlar, o‘z seriyamizda
- 1–4 soatko‘pchilik bemorlar shu vaqt ichida mustaqil yuradi
- 1–2 kunko‘pchilik bemorlar shu muddatda uyga chiqadi
Ko‘rsatkichlar jamoaning o‘z seriyasidan olingan, 2026-yil noyabr holatiga. Bu boshqa klinikalar bilan taqqoslash emas va kafolat emas: aniq xavf operatsiya turiga va sog‘lig‘ingizga bog‘liq.
Stenoz nima
Stenoz bu umurtqa kanalining torayishi. Yosh ulg‘aygan sari suyak o‘simtalari va qalinlashgan boylam nervlar o‘tadigan kanalni toraytiradi. Asosiy belgisi: yurganda oyoqlar og‘riydi, uvishadi yoki og‘irlashadi, o‘tirganda yoki oldinga engashganda esa yengillashadi.
Qachon operatsiya kerak
- Ko‘pchilik operatsiyasiz yashaydi: yengil va o‘rtacha stenozda belgilar yillar davomida kuchayib va pasayib turadi, og‘ir nevrologik yomonlashuv juda kam uchraydi.
- Yurish masofasi qisqarib, davolanishga qaramay hayotingizni cheklasa, dekompressiya ko‘rib chiqiladi.
- Kuchayib borayotgan kuchsizlik yoki siydik qopi muammosi bo‘lsa, bu shoshilinch holat: darhol shifokorga murojaat qiling.
7 mm endoskopik dekompressiya qanday o‘tadi
- Nervlarni siqayotgan suyak va qalinlashgan boylam 7 mm kesim orqali endoskop bilan, kamera nazorati ostida olib tashlanadi.
- Bitta kesim orqali bir-uchta darajani davolash mumkin.
- Umurtqa barqaror bo‘lsa, vint qo‘yish kerak emas. Umurtqa siljigan va beqaror bo‘lsa, endoskopik fiksatsiya imkoniyati bor.
- Beldagi endoskopik operatsiyalarning deyarli barchasi spinal anesteziya ostida: siz hushingizda bo‘lasiz va operatsiya umumiy narkoz xavflarisiz o‘tadi. Bu keksa bemorlar uchun ayniqsa muhim.
- Ko‘pchilik bemorlar 1–4 soatdan keyin mustaqil yuradi va 1–2 kunda uyga chiqadi.
Jarrohni tanlashda beriladigan 5 savol
- Siz nechta endoskopik dekompressiya bajargansiz?
- O‘z seriyangizda asoratlar ulushi qancha?
- Menga vint (fiksatsiya) kerakmi va nima uchun?
- Spinal anesteziyami yoki umumiy narkozmi?
- Operatsiyasiz davolanishni davom ettirsa bo‘ladimi?
Biz bu savollarning har biriga raqam bilan javob beramiz.
Savollar
Toshkentda stenozni eng zo‘r davolaydigan jarroh kim?
Jamoamizning to‘rt jarrohi (Dr. Axror Yakubov, Dr. Shomansur Shotursunov, Dr. Temur Duschanov va Dr. Dilmurod Kandimov) stenozni 7 mm endoskopik usulda operatsiya qiladi. Jamoa Toshkentdagi birinchi endoskopik umurtqa operatsiyasini bajargan va 27 600+ operatsiya qilgan; o‘z seriyamizda stenoz operatsiyalaridan keyingi asoratlar 4% dan kam. 2020-yildan beri O‘zbekistondagi endoskopik umurtqa jarrohlarining taxminan 90 foizi shu jamoada o‘qigan. Murakkab holatlarni to‘rt jarrohdan iborat konsilium ko‘rib chiqadi.
Stenoz operatsiyasiz o‘tadimi?
Torayish o‘zi kengaymaydi, lekin belgilar ko‘pincha barqaror turadi: yengil va o‘rtacha stenozda bemorlarning taxminan uchdan bir qismidan yarmigacha qismida tabiiy kechish qulay. Operatsiya belgilar hayotni cheklaganda ko‘rib chiqiladi.
Stenozda vint qo‘yish shartmi?
Odatda yo‘q. Umurtqa barqaror bo‘lsa, kanal 7 mm endoskopik kesim orqali vintlarsiz kengaytiriladi. Vint faqat umurtqa siljigan va beqaror bo‘lsa kerak bo‘ladi.
Nega stenozda asoratlar grijadagidan ko‘proq?
Stenoz operatsiyasi murakkabroq: bemorlar odatda yoshi kattaroq va boshqa kasalliklari ko‘proq bo‘ladi, kanal ko‘pincha bir nechta darajada torayib qolgan, nervlarni bo‘shatish uchun esa suyak va qalinlashgan boylam olib tashlanadi. Shu sababli asoratlar ulushi yuqoriroq: o‘z seriyamizda stenoz operatsiyalaridan keyin 4% dan kam, grija operatsiyalaridan keyin 0,1%. Konsultatsiyada jarroh sizning xavfingizni alohida tushuntiradi.
Keksa yoshda endoskopik operatsiya xavflimi?
Yoshning o‘zi to‘siq emas. Beldagi endoskopik operatsiyalarning deyarli barchasi spinal anesteziya ostida, umumiy narkoz xavflarisiz o‘tadi, kesim esa 7 mm. Aniq xavf sog‘lig‘ingizga bog‘liq. Uni konsultatsiyada jarroh va anesteziolog baholaydi.
Operatsiyadan keyin yurish yengillashadimi?
Bizning tajribamizda deyarli barcha bemorlarda og‘riq kamayadi va yuradigan masofa uzayadi, ko‘pchiligida esa og‘riq butunlay yo‘qoladi. Uvishish va kuchsizlik sekinroq, haftalar yoki oylar davomida tiklanadi.
MRTni qanday yuboraman?
MRT rasmlarini Telegram yoki WhatsApp orqali yuboring. Shifokor 24 soat ichida ovozli javobda sizga operatsiya kerakmi yoki yo‘qligini aytadi. Uzoqdan keladigan bemorlar uchun bu eng muhim qadam. Jamoaning yozma xulosasini klinikadagi yuzma-yuz konsultatsiyada olasiz.